تأثیرپذیری گلستان سعدی از آموزه های تعلیمی قابوس نامه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

چکیده

سعدی شیرازی، شاعر زبردست و نویسندۀ شیرین سخنی است که همگان به عظمتش در شعر و ادب مقرّ و معترفند. کسی چون او نیست که در زمینه پند و اندرز، داروی تلخ نصیحت را به شهد شیرین لطافت و ظرافت کلام بیامیزد و چون معجونی شفابخش، دل هر ادب دوستی را با کلامش التیام بخشد. وی در گلستان پرنقش و نگارش در هر بابی سخن رانده و به راستی داد سخن را در آن داده است. گویا سعدی در نگارش این کتاب گرانسنگ به قابوس نامه عنصرالمعالی کیکاووس بن اسکندر نظر داشته و در بیان بسیاری از مسائل حکمی و اخلاقی از آن تأثیر پذیرفته است. اگر از دریچه ادبیات تعلیمی به کتاب گلستان و قابوس نامه بنگریم، به گنجینه ای سرشار از مواعظ مشترک و حکم مشابه و نکات ارزشمند تربیتی یکسان برخواهیم خورد که هر یک می تواند سرلوحه زندگی علمی و عملی بشر قرار گیرد. این پژوهش با روش تحلیلی- توصیفی، به بررسی گلستان سعدی و قابوس نامه از دیدگاه ادبیات تعلیمی می‌پردازد تا در پایان بتوان از میزان تأثیرپذیری سعدی از قابوس نامه در خلق گلستان همیشه خوش وی آگاه شد.  

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The effectiveness of Saadi’s Golestan from the didactic doctrines of Qaboos Nameh

چکیده [English]

Saadi Shirazi is so skillful author and absorbing poet in the Persian literature and poetry that everybody confirms it. No one is comparable to him in giving bitter advices in a sweet way. His utterance calms the heart of literature lovers. He uses a variety of topics in his famous book; namely, Golestan. Perhaps he has been affected by Onsor al Maali's Qaboos Nameh in the Fields of morality and education. If we look at Golestan and Qqaboos Nameh from the point of view of the didactic literature, we will see a great source of common advices and important educational points which are scientific and practical paradigm for human. Therefore, this research paper has used an analytic- descriptive method for comparison Golestan and Qqaboos Nameh from the point of view of the Didactic literature to find the degree of effectiveness of Saadi from Quaboos Nameh.    

کلیدواژه‌ها [English]

  • Saadi
  • Onsor-maali
  • Golestan
  • Gaboos Nameh
  • Didactic Literature
  • education

- حقیقت، عبدالرّفیع.(1368). فرهنگ شاعران زبان پارسی، تهران: سخن.

2- خزائلی،محمّد.( 1369). شرح بوستان، تهران: جاویدان.

3- دشتی،علی. (1344). قلمرو سعدی، تهران: اساطیر.

4- رمضانی، محسن.( 1361). گلستان چهار زبانه، تهران: پدیده.

5- زرّین کوب، عبدالحسین.( 1371). یادداشت‌ها و اندیشه‌ها، تهران: اساطیر.

6- رزمجو، حسین.( 1370). انواع ادبی و آثار آن در زبان فارسی، مشهد: آستان قدس.

 7- سعدی، مصلح بن عبدالله.(1374).کلیات سعدی، با مقدّمه اقبال‌ آشتیانی، تهران: اقبال.

8- صفا،ذبیح‌ الله.( 1351). تاریخ‌ادبیّات‌درایران‌، تهران: دانشگاه‌ تهران‌.

9- عنصرالمعالی،کیکاووس.(1345). قابوسنامه، تصحیح‌ غلام حسین یوسفی‌، تهران: علمی.

10- قمشه ای، حسین.( 1381). 365 روز با سعدی، تهران: سخن.

11- موحدّی، محمّد رضا.( 1377). سلسله سخنوران، تهران: نوین.

12- نظری، جلیل.(1381). مضامین مشترک قابوس نامه و آثار سعدی، فصلنامه علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، صص185-175

13- وصال، حسین.( 1349). معجزات شعر و سخن پارسی، تهران: پدیده.